Kijk op Kunst - Pieter ter Meulen (1843-1927)

Kunstschilder Ter Meulen komt in 1883 voor het eerst naar Elspeet. Zijn collega Herman van der Weele, zie de vorige Kijk op Kunst, neemt hem op sleeptouw. Vanaf 1892 wordt het zelfs een traditie; gedurende 35 jaar nemen zij in voor- en najaar de trein naar Nunspeet. Een koetsier brengt hen naar Elspeet of Vierhouten.

Waarom komen deze schilders hier zo graag? Het zijn de schaapskuddes die hen trekken. In Den Haag wonen deze schilders met veel collega’s in de buurt van de Statenlaan, spottend de Schapenlaan genoemd.  

Toch kun je niet zeggen dat het hen gaat om het schaap als dier. Bij schilderes Ima van Eysinga is dat wel het geval. Zij gaat zelfs een jaar naar Texel om zich in de anatomie van een schaap te verdiepen. Voor Ter Meulen en Van der Weele verlevendigt een schaapskudde het landschap. 

Het Nederlandse landschap is zeer populair in de Verenigde Staten tussen 1880 en 1920. Er ontstaat daar een soort Hollandgekte. Niet alleen bij immigranten uit Nederland, maar in de hele Amerikaanse samenleving. In 1893 wordt in Chicago een tentoonstelling georganiseerd omdat Columbus 400 jaar geleden Amerika ontdekt heeft. Voor de Nederlandse inzending zijn drie zalen gereserveerd. Pieter ter Meulen hangt er met 5 werken.

Schildertechnisch behoort Ter Meulen tot de Haagsche School. Deze kunstenaars zetten zich af tegen de romantische traditie van hun tijd. Hun schilderijen geven weer wat voor gevoel een landschap oproept; de lichtinval en de atmosfeer imponeert hen.

In het schilderij ‘Minding the flock’ (het hoeden van de kudde) laat Ter Meulen zich goed kennen. De lichtval van links laat zien dat het namiddag is, de herder brengt zijn kudde naar de stal. De sfeer is warm en loom. De Haagsche School gebruikt in het begin veel grijze tinten, maar hier zie je groen in allerlei schakeringen. Pieter behoort tot de nabloei van deze stroming.

Dit schilderij is door een particulier in langdurige bruikleen gegeven aan het Noord-Veluws Kunstmuseum en was ooit eigendom van een galerie in Toronto, Canada. Voor meer informatie, zie onze website: www.noord-veluws-museum.nl.