Herdenking moord op Joden in Verscholen Dorp Vierhouten

Wij zijn het verhaal. En dat moet worden doorverteld van generatie op generatie.’ Dat is de gedachte rond de jaarlijkse herdenking van de moord op acht onderduikers na de ontdekking van het Verscholen Dorp in de bossen rond Vierhouten.

Voorzitter van stichting Het Verscholen Dorp is Dick van Hemmen. “Het verhaal is simpel. Dit jaar wordt op tal van plekken bij 80 jaar vrijheid stilgestaan. Dat doen wij niet. Wij staan stil bij het monument dat er aan herinnert hoe 80 jaar geleden acht mensen op gruwelijke wijze werden vermoord door de Duitse bezetters.”

“Tegen het woord vrijheid staat het niet vrij zijn. Dat is goed ons te realiseren. Het gaat om acht mensen die de bevrijding niet hebben mogen meemaken. Het is belangrijk dat dit verhaal wordt doorverteld.” De herdenking ieder jaar bij het monument voor de acht aan de Tongerenseweg wordt ook ditmaal bescheiden gehouden. Al is iedereen daar om 11.00 uur welkom bij de herdenking.

Besloten is dit jaar aan het middagprogramma extra aandacht te geven. “Vijf jaar geleden kon het verhaal nog uit de eerste hand worden verteld door Ze’ev Bar, één van de mensen die heeft ondergedoken gezeten in Het Verscholen Dorp. Van een gesprek met hem worden oude filmbeelden getoond.

Dit vindt plaats in dorpshuis Horsterhoek aan de Elspeterbosweg in Vierhouten. Na de opening is hier een toespraak door burgemeester Céline Blom van gemeente Nunspeet. Auteur Jeroen Tijssen heeft een boek geschreven over Ze’ev Bar en vertelt daarover. Na de pauze is er een lezing door Mirjam van Esterik, nabestaande van Hartog Spijer wiens naam op de gedenkstenen staat als één van de vermoorde Joodse onderduikers uit Het Verscholen Dorp.

Ook is er een lezing door Liesan Cohen-Löwenberg van stichting Na de Oorlog en nabestaande van Herman Löwenberg. De stichting ondersteunt mensen en vertelt het verhaal door. “De gebeurtenissen hebben nog steeds invloed op levens van mensen”, zo geeft Dick van Hemmen aan. Cohen vertelt een persoonlijk verhaal over welke impact de moord op de acht mensen heeft gehad en nog steeds heeft.
Dat doorvertellen is ook het doel van stichting Het Verscholen Dorp. “We merken een groeiende interesse”, zo geeft voorzitter Van Hemmen aan. “We leiden jaarlijks leerlingen van zo’n veertig scholen rond. Soms is dat alleen bij de hutten van Het Verscholen Dorp, maar ook wordt gegaan naar het monument aan de Tongerenseweg. Hiernaast worden ook veel rondleidingen gegeven aan groepen mensen.

De stichting kan zich zelf bedruipen door gelden van donateurs en vrijwillige bijdragen die worden gegeven na een rondleiding. “Dat maakt dat wij onafhankelijk zijn en niet hoeven toe te geven aan wensen van anderen.” Hij wil daarmee de onafhankelijke opstelling aangegeven waarvoor de stichting staat.

Van Hemmen: “We merken dat er een volgende generatie aan komt. Het gaat erom dat zij het verhaal levend houden. Het wordt doorverteld. Ik heb het idee dat dit ons steeds beter lukt.”