Column Gerrit Heuver: Het theater en de kerk

Met een paar kerken in Nunspeet samen lukt het de theatervoorstelling ‘In Gods Naam’ van Bastiaan Ragas dit voorjaar naar Veluvine te halen. Ik heb al kaartjes!

Ragas is geïnteresseerd geraakt in de Bijbel, heeft veel gesprekken gehad met ds. Van Nieuwpoort, heeft een boek (’Jezus waarom’) geschreven, en nu dus een voorstelling.

In een interview zegt hij onder andere: “Er is behoefte aan dit verhaal in onze verweesde samenleving. We zitten in de nadagen van het neoliberalisme. Maar het neoliberale idee ‘succes is een keuze en als je je best doet, lukt het’ klopt van geen kant. In onze samenleving stel je niets voor als je niet produceert, consumeert of communiceert. Dat het leven draait om zingeving, menselijkheid, compassie en zelfkritiek, dat zijn we kwijt.”

En kijk, dat steekt toch even. Nee, niet wàt hij zegt. Helemaal mee eens. Maar daarom juist. Ik verbeeld mij dat ik over dit soort dingen ook al eens heb gezegd en geschreven, ook hier.

Bijzonder: pas als een bekende Nederlander zoiets zegt, gaan de oren open.

Maar in plaats van daarover te mopperen, is het beter er een reden tot zelfreflectie in te zien. Hoe komt het? Misschien omdat hij van het theater is en ik van de kerk? De kerk wordt in onze dagen sterk gewantrouwd. Niet het verhaal van de Bijbel, niet God of Jezus, maar de kerk.

Die wordt sterk geassocieerd met zieltjeswinnerij, misbruikschandalen, betweterij en moralisme. Beelden die we over een lange periode hebben opgebouwd, en waar we zomaar niet vanaf zijn. In een onderzoek naar vertrouwen in instituties (bron: CBS) scoorde de kerk tien jaar geleden nog net wat hoger dan de journalistiek, inmiddels bungelt ze onderaan.

Ik denk dat een flinke portie bescheidenheid (niet mijn sterkste kant) ons niet zou misstaan. En misschien ook wat meer luisteren dan praten. En vooral ook het advies van Jezus volgen: ‘Behandel anderen zoals je ook zelf behandeld wilt worden’.

En tegelijk blij zijn met een troost en lering zoeken in het feit dat de Bijbelse verhalen nog steeds volle zalen (nee, niet kerken, wel theaters) trekken.

ds. Gerrit Heuver

De Ontmoeting